Αιμοδοσία - Ιατρείο Μελέτης Διαταραχών Πήξης

Υπεύθυνη Γιατρός: Σκορδυλάκη Αρετή Επιμελήτρια Α'

1. Αντιπηκτική Αγωγή
2. Έλεγχος Θρομβοφιλικών Διαθέσεων
3. Έλεγχος Αιμορραγικών Διαθέσεων

Αντιπηκτική Αγωγή

1. Ώρες λειτουργίας.
2. Γιατί και ποιοι πρέπει να λάβουν αντιπηκτική αγωγή.
3. Τρόπος δράσης των αντιπηκτικών.
4. Πώς λαμβάνονται.
5. Δίαιτα.
6. Αλληλεπίδραση με άλλα φάρμακα.
7. Σε άλλες ασθένειες.
8. Κίνδυνοι από την θεραπεία με αντιπηκτικά.
9. Πότε πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γιατρό.
10. Εγκυμοσύνη, θηλασμός.
11. Ταξίδια και σπορ.
12. Πως ελέγχεται η αποτελεσματικότητά τους.

Ώρες λειτουργίας.

Οι αιμοληψίες γίνονται κάθε πρωί από τις 8:00 π.μ. μέχρι 10:30 π.μ..Στην συνέχεια από τις 9:00 π.μ. μέχρι 11:00 π.μ. δίδονται τα αποτελέσματα με τις οδηγίες για τη δοσολογία και την επανεξέταση από τον γιατρό. Την ημέρα της εξέτασης ΔΕΝ πρέπει να έχετε πάρει το αντιπηκτικό σας.Μπορείτε να έχετε πάρει τα υπόλοιπά σας φάρμακα και το πρωινό σας εκτός και αν πρόκειται να υποβληθείτε και σε άλλες εργαστηριακές εξετάσεις πέραν του χρόνου προθρομβίνης.

Γιατί και ποιοι πρέπει να λάβουν αντιπηκτική αγωγή.

Ο πιο συχνός τρόπος αντιμετώπισης των θρομβωτικών επεισοδίων είναι η χορήγηση αντιθρομβωτικών ουσιών, με σκοπό την πρόληψη της επέκτασης του ήδη σχηματισμένου θρόμβου ή του σχηματισμού νέου θρόμβου ή εμβολής.Οι σπουδαιότερες φαρμακευτικές ουσίες που χρησιμοποιούνται γι αυτό το σκοπό, είναι αντιπηκτικές ουσίες όπως η ηπαρίνη και τα παράγωγά της και τα κουμαρινικά αντιπηκτικά (Βαρφαρίνη και Sintrom).

Αντιπηκτική αγωγή λαμβάνουν:

• ασθενείς με φλεβοθρόμβωση.
• ασθενείς με πνευμονική εμβολή.
• ασθενείς με αρτηριακή εμβολή.
• ασθενείς με αρτηριακή νόσο, έμφραγμα του μυοκαρδίου.
• ασθενείς με προσθετικές καρδιακές βαλβίδες.

για πρόληψη ασθενείς:

• με κολπική μαρμαρυγή
• με βαλβιδοπάθεια
• με κληρονομική θρομβοφιλία και θρομβωτικό επεισόδιο

Τρόπος δράσης των αντιπηκτικών

Τα αντιπηκτικά φάρμακα χορηγούμενα από το στόμα μεταβολίζονται στο ήπαρ και η δράση τους ασκείται μέσω αναστολής των παραγόντων πήξης που εξαρτώνται από την Βιταμίνη Κ.Αυτό δεν σημαίνει ότι οι παράγοντες αυτοί δεν συντίθεται, αλλά πως δεν ενεργοποιούνται στις δραστικές τους μορφές με τις οποίες συμμετέχουν στο μηχανισμό της πήξης, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο σε ασθενείς με αυξημένες πιθανότητες για θρόμβωση.

Πώς λαμβάνονται

Το αντιπηκτικό λαμβάνεται ΜΙΑ φορά την ημέρα, καλύτερα μακριά από τα γεύματα, το απόγευμα ή το βράδυ.Συμβουλεύομε να λαμβάνεται πάντα την ίδια ώρα με ιδιαίτερη προσοχή να μην γίνει λάθος.

Δίαιτα

Αν υπάρχει ΣΤΑΘΕΡΗ ΔΙΑΙΤΑ πολύ σπάνια θα έχουμε επίδραση στην αγωγή.Πρέπει να προσέχουμε κάθε φορά που γίνεται αλλαγή στη δίαιτα ή τον τρόπο ζωής.Τίποτα δεν απαγορεύεται.

Αλληλεπίδραση με άλλα φάρμακα

Μερικά φάρμακα επηρεάζουν αυξάνοντας ή μειώνοντας την δράση των αντιπηκτικών.Γι αυτό θα πρέπει να λαμβάνονται ΜΟΝΟ αν είναι απολύτως απαραίτητα και ελέγχοντας συχνά το ΙΝR μήπως χρειαστεί να τροποποιηθεί η δοσολογία.

Μπορείτε να πάρετε:

• σαν αντιπυρετικό = παρακεταμόλη.
• σαν παυσίπονο = ιβοπρουφένη.
• σαν αντιβιοτικό = αμοξυκιλλίνη.

Πρέπει να αποφεύγετε τις ενδομυϊκές ενέσεις για να μην δημιουργηθούν αιματώματα που είναι ιδιαίτερα ενοχλητικά.Αν όμως πρέπει να γίνουν, τότε θα πιέσετε καλά και σταθερά, αρκετή ώρα στο σημείο της ένεσης.

Τα υποδόρια εμβόλια μπορούν να γίνονται άφοβα.

Στην πραγματικότητα διαταραχή προκύπτει όταν αλληλεπιδρούν περισσότεροι του ενός παράγοντες όπως ΕΜΕΤΟΙ,ΔΙΑΡΡΟΙΕΣ,ΠΥΡΕΤΟΣ κ.λ.π.

Σε άλλες ασθένειες

Σε περίπτωση που παρουσιαστεί κάποιο πρόβλημα υγείας όπως πυρετός,διάρροιες κ.λ.π. μπορεί να επηρεαστεί και τo INR και να χρειαστεί περιστασιακά τροποποίηση της δοσολογίας.

Κίνδυνοι από την θεραπεία με αντιπηκτικά

Οι κίνδυνοι της θεραπείας είναι:

• ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ: Είναι πιθανόν να παρουσιαστούν αιμορραγικές εκδηλώσεις π.χ. ρινορραγία,εκχυμώσεις,ουλορραγία κ.λ.π.,που όμως αποφεύγονται αν το INR διατηρείται στα επιθυμητά επίπεδα, ανάλογα με την πάθηση για την οποία λαμβάνεται.
  Όσον αφορά τις νέες γυναίκες συνήθως δεν προκαλούν διαταραχές στον κύκλο.Πολύ σπάνια μπορεί να αυξηθεί η αιματική ροή.Αν όμως παρουσιαστεί κολπική αιμορραγία θα πρέπει η γυναίκα να συμβουλευθεί τον γυναικολόγο της για να εκτιμηθεί λεπτομερέστερα.
  Σε περίπτωση δε τραυματισμού θα πρέπει οπωσδήποτε να ελέγχουμε το INR.
  Σε περίπτωση αιμορραγίας και ανάλογα με το INR μπορεί να χρειαστεί απλή διακοπή του φαρμάκου ή χορήγηση βιταμίνης Κ,οδηγίες πάντως που θα δώσει ο υπεύθυνος για την αντιπηκτική αγωγή γιατρός.
• ΘΡΟΜΒΩΣΗ:Σε μερικές περιπτώσεις που το INR δεν είναι μέσα στα επιθυμητά όρια υπάρχει κίνδυνος σχηματισμού θρόμβου.
  Δεν δημιουργούν πρόβλημα σε κανένα άλλο όργανο.

Πότε πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γιατρό

Θα πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γιατρό όταν:

• Πρόκειται να κάνετε εξαγωγή δοντιού.
• Πρόκειται να κάνετε ενδοσκοπικό έλεγχο πεπτικού ή ουροποιητικού.
• Εμφανιστούν καταστάσεις που αλλάζουν την γενική σας κατάσταση π.χ. διάρροιες, έμετοι, πυρετός κ.λ.π.
• Όταν πρόκειται να πάρετε κάποιο νέο φάρμακο.
• Όταν γίνει κάποιο λάθος στην λήψη των αντιπηκτικών φαρμάκων.
• Όταν εμφανιστεί κάποια αιμορραγική εκδήλωση π.χ. ρινορραγία, αιματουρία, εκχυμώσεις, αίμα στα κόπρανα, ουλορραγία, μητρορραγία.

Εγκυμοσύνη, θηλασμός

Στην διάρκεια της εγκυμοσύνης ΑΠΑΓΟΡΕΥΟΝΤΑΙ τα αντιπηκτικά από το στόμα γιατί προκαλούν βλάβες στο έμβρυο.Σε περίπτωση εγκυμοσύνης δίνεται ηπαρίνη υποδορίως που δεν ενέχει κανένα κίνδυνο για το έμβρυο.

Ταξίδια και σπορ

Δεν υπάρχει περιορισμός στα ταξίδια, αλλά πρέπει να ληφθεί υπ’ όψη το γεγονός ότι πιθανά να υπάρξει αλλαγή στον τρόπο ζωής και την διατροφή· γι αυτό πρέπει να γίνεται συχνός έλεγχος.

Όσον αφορά τα σπορ,θα πρέπει να αποφεύγονται αυτά που μπορεί να προκαλέσουν τραυματισμούς (π.χ. σκι, ορειβασία κ.λ.π.)

Πως ελέγχεται η αποτελεσματικότητά τους

Η εργαστηριακή παρακολούθηση στηρίζεται στον προσδιορισμό του χρόνου προθρομβίνης και του Thrombotest εκφρασμένο σε INR (International Normalized Ratio).Ο βαθμός παράτασης του χρόνου αντανακλά και το βαθμό αναστολής των παραγόντων πήξης από τα αντιπηκτικά και αποτελεί δείκτη ρύθμισης της αντιπηκτικής αγωγής.

Έλεγχος Θρομβοφιλικών Διαθέσεων

"ΥΠΕΡΠΗΚΤΙΚΟΤΗΤΑ" ή "ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ" είναι η αυξημένη τάση του αίματος για πήξη με αποτέλεσμα την εμφάνιση ασυνήθων ή πολύ πρώιμων θρομβωτικών φαινομένων. Υπερπηκτικές καταστάσεις είναι τόσο συγγενείς (ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΗ ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ)όσο και επίκτητες (ΕΠΙΚΤΗΤΗ ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ).

Υπάρχουν διάφορες καταστάσεις που συμβάλλουν ή συνδέονται με υπερπηκτικότητα όπως:

• Κακοήθη νοσήματα.
• Ηπατοπάθειες.
• Εγκυμοσύνη.
• Φάρμακα (π.χ. αντισυλληπτικά).
• Τραύμα –χειρουργικές επεμβάσεις.
• Μυελουπερπλαστικό σύνδρομα (ερυθραιμία, θρομβοκυττάρωση).
• Παχυσαρκία, καθιστική ζωή.
• Κάπνισμα.
• Προσθετικές καρδιακές βαλβίδες.
• Φλεβική ανεπάρκεια.

Ένα καλό ατομικό και οικογενειακό ιστορικό με την βοήθεια και του εργαστηρίου μας (βλέπε εργαστήρια) επιτρέπει να αξιολογήσουμε τον κίνδυνο για αρτηριακή ή φλεβική θρόμβωση και να ενεργήσουμε ανάλογα είτε στα πλαίσια της πρόληψης ή τα πλαίσια της θεραπείας.

Πάντως στο 50% των θρομβωτικών επεισοδίων δεν διαπιστώνεται συγκεκριμένο αίτιο.

Έλεγχος Αιμορραγικών Διαθέσεων

Μιλάμε για αιμορραγικές νόσους όταν τα άτομο αιμορραγεί εύκολα ή αναίτια.Διακρίνονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:

1. Αιμορραγικές νόσοι από βλάβη του τοιχώματος των αγγείων.
2. Αιμορραγικές νόσοι από ελάττωση ή ποιοτική διαταραχή των αιμοπεταλίων ή
3. Αιμορραγικές νόσοι από διαταραχές των παραγόντων πήξης.

Μπορεί δε να είναι κληρονομικές ή επίκτητες.

Γι αυτό σε περίπτωση ασυνήθους αιμορραγικής εκδήλωσης, λόγω της πολυπλοκότητας της αιτιολογίας και των διαφορετικών θεραπειών, επιβάλλεται να διαχειριστεί το πρόβλημα του ασθενούς ειδικός γιατρός.